17.ಒಗಟುಲಾ-ಗಾದೆಲಾ – ಗೊಂಚಿಲ್ 8


1.  ಕಾಡುಡೊಂಜಿ ಜೋಗಿ, ಜೋಗಿಗ್ ಸಾವಿರ ಜಡೆ, ಜಡೆಟ್ ಸಾವಿರ ಮುತ್ತುಳು
ಉತ್ತರ:  ಈಂದ್-ದ  ಮರ = ಬೈನೆ/ಪೈನೆ ಮರ (A kind of toddy palm-tree, scientifically known as Caryota urens (Palmaceae).

2.  ಅಕ್ಕಸೊಗು ಪುಗೆ,ಭೂಮಿಗ್ ಬೊಣ್ಣ್ಯ
ಉತ್ತರ: ಕಾಟ ಊರುದುತೈತಿನ ಪುಣೊನ್ಪೊತ್ತವನಗ, ಪುಗೆ  ಮಿತ್ತ್ ಆಕಾಶೊಗ್ ಏರುನು. ಬೊಣ್ಣ್ಯ (ಬೂದಿ) ನೆಲಕು ಸೇರುನು.  ಪ್ರಕೃತಿ ತತ್ವೋಳು ನಾಶವಪುಜಿ ಪಣಿಪಿನೆಕ್ಕ್ ಉಂದೊಂಜಿ ಊದಾರ್ಮೆ.

3. ಪೊಲಿಕ್  ಕಂತುದು ಕಳಿಕ್ ಮಾರಿ ಲೆಕ್ಕ
ಇಲ್ಲುಡಿತ್ತಿನ ಎಡ್ಡೆ ವಸ್ತುಲೆನು ಕೊನೋದು  ಮಾರ್ದು, ಕಳಿ-ಗಂಗಸರ  ಪರ್ಪಿನ ಜನಕುಲುಲಾ ಉಲ್ಲೇರ್. ಈ ಪಡಿಕೆ ಸ್ವಭಾವದ  ಪರ್ಪಿನಕಳೆನ್ ತೂದು ಉಂಡಾತುನು ಈ ನುಡಿಗಟ್ಟು.'ಪೊಲಿ ಕನಪಿನಿ' ಪಣುಂಡ: ಬಡವೆರು ಮರಿಯಾಲೊಡು ಸಾಲದ ರೂಪೊಡ್ ಅರಿ-ಬಾರ್ ಕನತುದು, ಸಾಲ ಬೂಟನಗ ಎಚ್ಚ ಅರಿ-ಬಾರು ಬಡ್ಡಿದ ರೂಪೊಡು ಕೊರ್ಪೆ (ಪೊಲಿ ಪಾಡ್ಡು ಕೊರ್ಪೆ) ಪಣ್ದು ಒಪ್ಪುವೆರು. ದುಂಬುದ ಕಾಲದ ಪದ್ಧತಿ ಉಂದು.ಪರ್ಪಿನ ಚಟದಕುಳು, ಈ ಸಾಲೊನು ಪರೆರ ಕರ್ಚು ಮಲ್ಪುವೇರ್.  (Read our Posts on  Poli-Poli and Pula-Pola in Tulu Studies)

4. ಪುಗೆ ಪತ್ತಿ ಇಲ್ಲು ಗಡಾಪಾಣ್ಡ್
ಇಲ್ಲ್ ಗಡಿಪುಣು ಪನ್ನುಣ್ಡ, ವಾಸ ಮಲ್ಪುನ ಇಲ್ಲು, ಉಂತರೆ ಎಡ್ಡೆ ಆಪಿಣಿ, ಮನಸುಗ್ ಒಗ್ಗುನು.  ವಾತಾವರಣ ಬೊಕ್ಕ  ನಮ್ಮ ಭಾವನೆಗು ತಕ್ಕ ಒಮ್ಮುದು ಒಗ್ಗುದ್ ಬರ್ಪಿನ ಇಲ್ಲು.
ಪುಗೆ ಪತ್ತಿನ ಇಲ್ಲಡು ಪುಗೆತ ಮೂರಿ (smell of smoke). ಮನಸುಗು ಹಿತಕಾರಿ ಅತ್ತ್ . ಸ್ವಚ್ಛ ಹವೆಗಾತ್ರ ಪಿದಾಯಿಡೇ ಉಪ್ಪುವೆರು.
ಇಲ್ಲದುಳಯಿಒರ್ಯಗೊರಿ ಹೊಂದುದು ಇಜ್ಜೆರ್ಡಾ, ಲಡಾಯಿ-ಪುಡಾಯಿ ಆವೊಂದುಪ್ಪುನು; ಇತ್ತಿನಕೆಳೆನ ಮನಸು ನೆಮ್ಮದಿಡ್ ಉಪ್ಪುಜಿ.  ಅಂಚಾದ್,ಮೂಲುಪುಗೆ ಪನ್ನುಣ್ಡ ಬಂಜಿದ ಪುಗೆ– ಮತ್ಸರ ಇಂದುದುಲಾ ಅರ್ಥ ಮಲ್ಪೊಡು. 
ಕೆಲವೆರ್ಗು ತಿರುಗೊಂದೇ ಉಪ್ಪುಡು.  ಒಂಜಿ ಕೋಡಿಡ್ ಎಚ್ಚ ದಿನ ಕುಲ್ಲಯೆರ್.  ಆಕಳೆಗು ಕಾರುಡು ಚಕ್ರ ಇತ್ತಿನಕುಳೆಂದು ಪಣುಪೇರ್.  ಇಂಚ, ಒಂಜಿ ಇಲ್ಲಡು  ಹೆಚ್ಚ ದಿನ ಉತ್ತಂದಿನಾಕೆಳ್ಗುಲಾ ಈ  ಪಾತೆರೊ ಪನ್ಪೆರ್.

5. ಪಿರವುಡ್ ನೆರಿಯರೆ ಬಲ್ಲಿ, ಎದುರುಡು ಪುಗರಿಯೆರೆ ಬಲ್ಲಿ
ಈ ಪಾತೆರೊದ ಅರ್ಥ: ಎದುರುಡು ನೆರ್ಲೆ; ಅವು ತಪ್ಪತ್ತ್. ಪಿರವುಡ್ ಪುಗರ್ಲೆ; ಅವು ಸರಿ.   ಅಣ್ಣ ಬಸವಣ್ಣೆರೆನ ವಚನೊನು ನೆನೆಪುಲೆ (ಕಳಬೇಡ ಕೊಲಬೇಡ.....ಇದಿರು ಹಳಿಯಲು ಬೇಡ ....). ಈಪಾತೆರೊಡೊಂಜಿ ವಿರೋಧಾಭಾಸ ಉಂಡು.ಆಯಿತ ಮಿತ್ತುಡ್ ಎಚ್ಚಿನ ವಿವರೆಣೆ ಕೊರ್ದು  ಬೇತೆನೆ ಬರೆವೊಂದುಲ್ಲ.

6.  ಪುಣಿ ದಾಂತಿ ಕಂಡತ್ತ್, ತಮೆರ್ ದಾಂತಿ ಪೊಣ್ಣತ್ತ್
ಬೆನ್ನಿ ಮಲ್ಪುನ ಕಂಡೊದ ಬರಿ ಎಡ್ಡೆ ಉಪ್ಪೊಡ್.  ಒಂಜಿ ಕಂಡ್ಡೊದ್ದು ಬಕ್ಕೊಂಜಿ ಕಂಡೊಗು ಪೋವರೆ ಸಾದಿ ಅಪುಣು.  ಅಪಗ ಕಂಡದ ಉಸ್ತುವಾರಿ ಸರಿಕಟ್ಟುಡು ತೂವೊಲಿ. ಅವತ್ತಾವಂದೆ,ಆತಿನ  ಬುಳೆತ ರಕ್ಷಣೆ ಮಲ್ಪೆರ ಸುಲಬಲಾ ಆಪುಣು. ಅಂಚೆನೆ, ಒಂಜಿ ಪೊಣ್ಣಗುಲ ದಾತುವಾರಿನಕುಲು ಬೋಡು, ಅಳೆನ ರಕ್ಷಣೆಗಾದು.ಎದುರುಡ್ ಪೊಪಿನ ಆಣ ಬಲ, ಪಿರವುಡ್ ಪೊಪಿನ ಪೊಣ್ಣ ಬಲ ಪಂಪಿನ ನುಡಿಗಟ್ಟು ಕೇಣ್ದರಾ?  ಈ  ಪಾತೆರ ತುಳು ನಾಡುದ ಲಕ್ಷಣೋನು ತೋಜಾವುದ್ ಕೊರ್ಪುನು. ಇಲ್ಲದ, ನಾಡುದ ರಕ್ಷಣೆಗು ಆಣುಲು  ಉಪ್ಪೊಡ್, ವಂಶ ಬುಳಪಾವೆರ ಪೊಣ್ಲು ಬೋಡು ಇಲ್ಲಡ್ - ಅಳಿಯ ಸಂತಾನ ಕಟ್ಟುಡ್.

7.  ಡೋಲುಡಿತ್ತಿ ಚರ್ಮಲಾ ದೇವಸ್ಥಾನ ಪೊಗ್ಗುಂಡು
ಈ ಗಾದೆಗ್ ಸರಿಸಮಾನವಾದು  ನಾನೊಂಜಿ  ಗಾದೆನುಲಾ ಪಣೋಲಿ.‘ಪೂತೊಟ್ಟುಗು ನಾರುಲಾ ದೇವೆರ ಮುಡಿಕ್  ಸೇರುನು .  ಪೂ ಕಟ್ಟೆರ ನಾರು ಬೋಡು.  ದೊಲುದ ಒಟ್ಟೆನು ಮುಚ್ಚೆರ ಚಮಡ ಬೋಡು. ಪೂವುಗು ಪರಿಮಳ ಉಂಡು ಬೊಕ್ಕ ಅವು ದೇವೆರ ಪೂಜೆಗ್ ಬೋಡಾತಿನ ಮಂಗಳ ವಸ್ತುಳೆಡೊಂಜಿ.  ನಗರಿ, ಡೋಲು, ಚೆಂಡೆ, ಇತ್ಯಾದಿ ಮಂಗಳ  ವಾದನಲೆನು ದೇವೆರ ಪೂಜೆದ ಸಮಯೋಡ್ ಬಾರಿಸುವೆರ್. ಪೂ ನೆಯ್ಯನಗ, ಪರಿಮಳ ದಾಂತಿ ನಾರುಗುಪೂತ ಪರಿಮಳ ಸೇರುನು.  ಚರ್ಮೋನು ಚರ್ಮ ವಾದ್ಯೋಲೆಗು ಮುಚ್ಚನೆತ್ತ್ ದುಂಬು, ಆವೇನು ಸುದ್ದ ಮಲ್ತುದು ಹದ ಮಲ್ಪುವೆರು. ಚರ್ಮದ ವಾಸನೆ ಪೋಪುನು.  ಇಂಚ ಚರ್ಮೊಗುಲ, ನಾರುಗುಲ ನಿರ್ಮಳ್ತೆ, ಪವಿತ್ರತೆ ತಿಕ್ಕುನು. ಅಂಚಾದ್ ಮಂಗಳ ವಸ್ತು ಪನುದು ದೇವಸ್ಥಾನೊಡು ಆಯಿಕಲ ಸ್ಥಾನಮಾನ ಉಂಡು.
ನೆತ್ತ ಉಲಾಯಿದ ಅರ್ಥ: ಎಡ್ಡೆ ಜನಕುಳೊಟ್ಟುಗು ಇತ್ತಿಣ್ಡ, ಆಕೆಳೆನ ರೂಪೋ-ಸ್ವಭಾವ್ ಪಡ್ಕೆ ಜನೊಕುಲೆಗುಲಾ ಬರ್ಪುನು.  ಆಂಗ್ಲ ಭಾಸೆದ ಗಾದೆಲು ಪನುಪುಂಡು:(a) A man is known by the company he keeps.”  (b)  ‘A rotten egg or mango spoils the entire lot in a basket’.

8.  ತತ್ತ್ ರ ದಾಂತಿನಾಯಗ್ ಅರಲ್ ಒಂಚಿಡ್ಡುಬೀಜುಂಡ ದಾನೆ?
ಗಾಳಿ ಬರ್ಸ ಬನ್ನಗ, ಕೊಡೆದಾಂತೆ  ನಡಪುನಾಯಗ್ (ಕೊಡೆ ದೆತ್ತೋನೆರ ಗತಿದಾಂತಿನಾಯಗ್ - ಇಂದುದಲ ಪಿಣಿಯೊಲಿ) ಗಾಳಿ ಒವು ದಿಕ್ಕುಡ್ ಬೀಜುಂಡ ದಾನೆ?  ಆಯಿ ಚಂಡಿ ಆಪಿಣ ಚಂಡೀ ಆಪಿನನೆ.  ತಾತ್ಪರ್ಯ ದಾನೆ ಪನ್ನಗ:  ಸನ್ನಿವೇಶೊಗು ತಕ್ಕ ನಮ ನಡಪೊಡು, ವ್ಯವಸ್ಥೆ ಮಳ್ಪೊಡು.  ಬರ್ಪಿನ ಎಡ್ಡೆ-ಪಡ್ಕೆನು ಸುರುಟೇ ಆಲೋಚನೆ ಮಲ್ಪೊಡು.

9.  ತರೆ ಕಡ್ತಿದ್  ಕತ್ತಿದ ಪರಿ ತೂಪಿನತ್ತ್
ಒಂಜಿ ವಸ್ತು ಅಥವಾ ವಿಸಯದ ಕಾರ್ಯ ಪರಿಣಾಮಶಕ್ತಿನು  ಸೀದಾ ಪ್ರಯೋಗುಡ್  ತೂವರೆ ಬಲ್ಲಿ.  ಸೀದಾ ಪರೀಕ್ಷೆಡ್, ಆ ಪ್ರಯೋಗ ತಪ್ಪು ಆವೆರ ಸಾಧ್ಯ.   ಮಳ್ತಿನಕೆಲನ ತರೆಕ್ ಬರು.  ಆ ತಪ್ಪುನು ಸರಿ ಮಳ್ಪೆರಾವಂದು. Moral: Avoid trial and error method.
ದುಂಬುದ ಯುದ್ಧ ನೀತಿನು ತೂಲೆ.  ಪಿರಾಕುದ  ಖಡ್ಗಾ-ಖಡ್ಗ ಲಡಾಯಿಡ್, ಖಡ್ಗೊಗು ನೀರ್ ಕೊರ್ದು ಪರ್ತೆ ಮಲ್ಪುವರ್, ಸಾಣೆಗೂ ಕೊರ್ಪೆರ್, ಪತ್ತುನ ಕೈ ಗಟ್ಟಿ ಉಂಡಾ ಇಜ್ಜಾ ಇಂದುದು ತೂಪೆರ್.  ಸರಿ ತೋಜಿಡ, ಎಡ್ಡೆ ಕರ್ಬದ  ಪೊಸ ಖಡ್ಗ ಮಲ್ಪಾವೆರು.  ಬೇತೆ ವಸ್ತೂಲೆನು ಕಡ್ತುದು ಪರ್ತೆದ ಅಂದಾಜು ಮಲ್ಪುವರ್ - ಅನುಭವೊಡು. 
'ತರೆ ಕಡ್ತಿದು ಕತ್ತಿದ ಪರಿ ತೂಪಿನಿ'.  ಈ ಶೋದನೆದ  ಕೆಲಸೋಗು ಏರೆನ ಮಂಡೆಗು  ಪೆಟ್ಟು? ಗೊತ್ತು ಇತ್ತುಣ್ಡ ಪಣುಳೆ.

10.  ಕಂಟಲ್ದ ಪರ್ಣ್ಡು  ಕೊಯ್ಯರೆ ದೊಂಟೆ ದಾಯೆ ನಾಡೊಡು
ಪುದೆಲ್ದು ಆಪೀನ ಪರ್ಣ್ಡು ಕಯಿಕ್  ಎಕ್ಕುನು.  ಆವೆಣ್  ದೆಪ್ಪೆರ ದೋಂಟಿದ ಅಗತ್ಯ ಇಜ್ಜಿ.ಅಂಚೆನೆ, ಸುಲಬದ ಕೆಲಸೊಗ್ ಮಲ್ಲ ಮಟ್ಟುದ ವ್ಯವಸ್ಥೆ ಅಗತ್ಯ ಇಜ್ಜಿ.


-ಹೊಸಬೆಟ್ಟು ವಿಶ್ವನಾಥ, ಪುಣೆ
31.03.2017

Comments

Popular posts from this blog

10. ಒಂಜಿ ತಾಯ್ಲೇಂಡ್ ಪ್ರವಾಸ

6. ಎಂಕ್ ಪಿರಾಯಿ ದಂಗಡ್

ಸೋಗತ